Czytasz: W czwartek rata przelicza się na nowo. Jeden wskaźnik znika tego samego dnia
-
01
W czwartek rata przelicza się na nowo. Jeden wskaźnik znika tego samego dnia
W czwartek rata przelicza się na nowo. Jeden wskaźnik znika tego samego dnia
Pierwszy października to dla kredytobiorców jedna z czterech dat w roku, które naprawdę coś zmieniają. W czwartek wypada kwartalna aktualizacja WIBOR 3M, czyli moment, w którym większość kredytów ze zmiennym oprocentowaniem dostaje nowe oprocentowanie na kolejne trzy miesiące. Tego samego dnia z rynku znika jeden ze wskaźników z rodziny WIBOR, choć akurat ten nie dotyczy hipotek. Cztery dni później zbiera się Rada Polityki Pieniężnej, a stopa referencyjna stoi w miejscu od marca.
Najważniejsze w skrócie
- 1 października przypada kwartalny termin aktualizacji WIBOR 3M w umowach kredytowych.
- WIBOR 3M wynosił 3,86 procent (notowanie z 28 września), a WIBOR 6M 3,89 procent (25 września).
- Stopa referencyjna NBP to 3,75 procent i nie zmieniła się od 5 marca 2026 roku.
- Tego samego dnia GPW Benchmark przestaje opracowywać WIBOR dla terminu O/N. Kredytów hipotecznych to nie dotyczy.
- WIBOR 1M, 3M i 6M ma być publikowany do 31 grudnia 2036 roku, a zastąpi go wskaźnik POLSTR.
- Posiedzenie decyzyjne RPP zaplanowano na 6 i 7 października, komunikat pojawi się drugiego dnia.
- Inflacja w sierpniu wyniosła 3,4 procent, a część analityków widzi ją pod koniec roku blisko 4 procent.
- Szybki szacunek GUS za wrzesień poznamy 30 września, czyli dzień przed aktualizacją wskaźnika.
Co dokładnie dzieje się 1 października w twojej umowie
W kredycie ze zmiennym oprocentowaniem rata składa się z dwóch elementów. Marża banku jest stała przez cały okres kredytowania i zapisano ją w umowie. Wskaźnik referencyjny, najczęściej WIBOR 3M albo WIBOR 6M, zmienia się w rytmie wyznaczonym przez umowę, a nie z dnia na dzień wraz z notowaniami.
To rozróżnienie bywa źródłem nieporozumień. WIBOR jest publikowany codziennie, ale twój bank sięga po niego tylko w umówionych terminach. Przy WIBOR 3M są to zwykle cztery daty w roku: 1 stycznia, 1 kwietnia, 1 lipca i 1 października. Przy WIBOR 6M dwie: zazwyczaj 1 stycznia i 1 lipca. Oznacza to, że posiadacz kredytu opartego na wskaźniku trzymiesięcznym dostaje w czwartek nowe oprocentowanie, a posiadacz kredytu na wskaźniku sześciomiesięcznym płaci dalej tyle samo aż do stycznia.
Ważne zastrzeżenie: harmonogram aktualizacji zapisany jest w konkretnej umowie i nie u wszystkich wypada pierwszego dnia kwartału. Część banków przelicza oprocentowanie w rocznicę uruchomienia kredytu albo w innym umówionym dniu. Dlatego zanim zaczniesz sprawdzać, dlaczego rata się nie zmieniła, warto zajrzeć do paragrafu o oprocentowaniu zmiennym.
Dlaczego WIBOR stoi wyżej niż stopa NBP
Stopa referencyjna Narodowego Banku Polskiego wynosi 3,75 procent i nie ruszyła się od 5 marca 2026 roku, kiedy weszła w życie jedyna tegoroczna obniżka o 25 punktów bazowych. Na posiedzeniach od kwietnia do września Rada utrzymywała stopy bez zmian. Tymczasem WIBOR 3M notowany jest przy 3,86 procent, a WIBOR 6M przy 3,89 procent, czyli odpowiednio o 0,11 i 0,14 punktu procentowego wyżej.
Ta różnica nie jest przypadkowa ani nie świadczy o tym, że coś jest z rynkiem nie tak. WIBOR pokazuje, po jakiej stawce banki są gotowe pożyczać sobie pieniądze na dany okres, a więc wycenia także to, czego rynek spodziewa się po Radzie w najbliższych miesiącach. Kiedy uczestnicy rynku zakładają obniżki, wskaźnik schodzi poniżej stopy referencyjnej. Kiedy zaczynają rozważać scenariusz przeciwny, wychodzi ponad nią. Dziś jesteśmy w tym drugim położeniu.
Powód jest po stronie cen. Inflacja w sierpniu wyniosła 3,4 procent rok do roku i wypadła wyżej od prognoz, które wskazywały 3,1 procent. We wrześniu doszedł efekt paliwowy po wycofaniu rządowego programu osłonowego i odbiciu światowych cen ropy. Część ekonomistów widzi wskaźnik pod koniec roku w okolicy 4 procent. Szczegółowo opisywaliśmy ten zwrot przy okazji wrześniowej decyzji, gdy inflacja skoczyła do 3,4 procent, Rada zamroziła stopy, a w prognozach wróciła podwyżka.
| Wskaźnik w umowie | Notowanie | Kiedy przelicza się rata | Co to znaczy teraz |
|---|---|---|---|
| WIBOR 3M najpopularniejszy w hipotekach |
3,86% 28 września |
cztery razy w roku, zwykle 1 stycznia, kwietnia, lipca i października | aktualizacja w czwartek |
| WIBOR 6M częsty w starszych umowach |
3,89% 25 września |
dwa razy w roku, zwykle 1 stycznia i 1 lipca | bez zmian do stycznia |
| WIBOR O/N termin jednodniowy |
znika | nie występuje w kredytach hipotecznych | przestaje być opracowywany 1 października |
| Oprocentowanie stałe okresowo stałe, zwykle 5 lat |
nie dotyczy | dopiero po zakończeniu okresu stałej stopy | rata nie drgnie |
Terminy aktualizacji podano jako typowe rozwiązanie rynkowe. Wiążący jest harmonogram zapisany w konkretnej umowie kredytowej, a część banków stosuje inne daty, na przykład powiązane z dniem uruchomienia kredytu.
Ile to robi w racie
Sam poziom wskaźnika mówi niewiele, dopóki nie przeliczy się go na złotówki. Poniższe zestawienie pokazuje, co dla przeciętnego kredytu oznaczałaby zmiana WIBOR o ćwierć punktu procentowego w jedną albo w drugą stronę. Przyjęto kredyt na 400 tysięcy złotych, okres 25 lat, raty równe i marżę 2 punktów procentowych.
| Scenariusz | WIBOR 3M | Oprocentowanie | Rata miesięczna | Różnica |
|---|---|---|---|---|
| WIBOR niżej o 0,25 pp | 3,61% | 5,61% | 2 483 zł | 60 zł mniej |
| Stan obecny | 3,86% | 5,86% | 2 543 zł | punkt odniesienia |
| WIBOR wyżej o 0,25 pp | 4,11% | 6,11% | 2 604 zł | 61 zł więcej |
Wyliczenie własne dla kredytu 400 000 zł na 25 lat w ratach równych, przy marży 2,0 punktu procentowego. Kwoty zaokrąglono do pełnych złotych. Rzeczywista rata zależy od salda zadłużenia, pozostałego okresu spłaty, marży zapisanej w umowie i sposobu naliczania odsetek przez bank.
Skala jest więc umiarkowana, ale kierunek ma znaczenie przy dłuższym horyzoncie. Sześćdziesiąt złotych miesięcznie to ponad 700 złotych rocznie, a w perspektywie pozostałych lat spłaty kwota rośnie do kilkunastu tysięcy. Dla części kredytobiorców alternatywą wobec czekania na ruch Rady jest nadpłata, choć tu pojawia się osobne pytanie o to, co z nią zrobić. Pisaliśmy o tym w analizie pokazującej, że Polacy oddali bankom 55 miliardów przed terminem, a połowa z nich wybiera gorszy wariant.
Zobacz również:
RYNEK NIERUCHOMOŚCI · 23.09.2026Budów ruszyło najwięcej od czterech lat. W największych miastach spadek o jedną czwartąWIBOR O/N znika, reszta ma czas do 2036 roku
Data 1 października jest podwójna, bo tego samego dnia GPW Benchmark przestaje opracowywać WIBOR dla terminu fixingowego O/N, czyli jednodniowego. Brzmi to poważnie, ale dla kredytobiorcy hipotecznego jest to informacja bez praktycznych konsekwencji. Wskaźnik jednodniowy nie jest używany w umowach o kredyt mieszkaniowy, służył rozliczeniom na rynku międzybankowym.
Ta zmiana jest jednak fragmentem znacznie większej operacji. Administrator wskaźników zaplanował uporządkowane wygaszanie całej rodziny WIBOR i WIBID, rozłożone na lata. Kolejnym przystankiem jest 22 grudnia 2026 roku, pierwszy dzień, dla którego nie zostanie wyznaczona wartość WIBOR 1Y. Wskaźniki najważniejsze z punktu widzenia hipotek, czyli 1M, 3M i 6M, mają być publikowane do 31 grudnia 2036 roku.
Docelowo miejsce WIBOR-u zajmuje POLSTR, a proces już się zaczął po stronie ofert bankowych. Pierwsze hipoteki oparte na nowym wskaźniku trafiły do sprzedaży w tym roku, a kolejne banki dołączają do stawki. Opisywaliśmy to w tekście o tym, jak PKO BP wydał pierwsze hipoteki bez WIBOR-u, a od 2027 roku nie będzie już wyboru. Dla osoby, która właśnie porównuje oferty, to realna zmienna: warto sprawdzić, na jakim wskaźniku oparty jest konkretny kredyt i jak wygląda przy nim marża.
Co zrobi Rada 7 października
Posiedzenie decyzyjne zaplanowano na 6 i 7 października, a komunikat z decyzją publikowany jest drugiego dnia po południu. Układ danych przed tym posiedzeniem nie sprzyja obniżce. Inflacja rośnie zamiast spadać, wrzesień przyniósł skok cen paliw, a prognozy przesuwają szczyt w okolice 4 procent na przełomie roku. W takich warunkach obniżanie kosztu pieniądza byłoby ruchem pod prąd własnym projekcjom.
Dzień wcześniej, 30 września, GUS publikuje szybki szacunek inflacji za wrzesień. To odczyt, który w praktyce ustawi ton dyskusji na posiedzeniu, a rynek zareaguje na niego jeszcze przed czwartkową aktualizacją wskaźników. Jeżeli wypadnie powyżej oczekiwań, jak w sierpniu, oczekiwania na obniżki przesuną się jeszcze dalej w przyszłość, a WIBOR może utrzymać się powyżej stopy referencyjnej.
Warto przy tym pamiętać o mechanice opóźnienia. Nawet gdyby Rada zaskoczyła i obniżyła stopy 7 października, posiadacz kredytu na WIBOR 3M odczułby to dopiero przy kolejnej aktualizacji, czyli w styczniu. Czwartkowy przelicznik opiera się na notowaniach sprzed decyzji, nie po niej.
Co sprawdzić w tym tygodniu
- Który wskaźnik masz w umowie. WIBOR 3M przelicza się w czwartek, WIBOR 6M dopiero w styczniu, a przy oprocentowaniu okresowo stałym nic się nie zmieni do końca okresu stałej stopy.
- Kiedy dokładnie bank aktualizuje oprocentowanie. Pierwszy dzień kwartału to rozwiązanie typowe, ale nie powszechne. Wiążący jest zapis w twojej umowie.
- Czy dostaniesz nowy harmonogram spłat. Po zmianie oprocentowania bank powinien go udostępnić. Warto porównać nową ratę z dotychczasową, zanim zlecisz przelew.
- Jaka jest twoja marża. To jedyny element oprocentowania, który da się renegocjować albo zmienić przez refinansowanie. Wskaźnik jest dla wszystkich taki sam.
- Czy stała stopa ma dziś sens. Przy oczekiwaniach inflacyjnych przesuwających się w górę warto policzyć oba warianty, zamiast zakładać z góry, że zmienne oprocentowanie wygra.
- Czy nadpłata nie zrobi więcej niż czekanie. Przy oprocentowaniu blisko 6 procent każda złotówka nadpłaty pracuje pewniej niż prognoza kolejnej decyzji Rady.
Najczęściej zadawane pytania
Powiązane artykuły:
- Inflacja skoczyła do 3,4 procent, Rada zamroziła stopy. W prognozach wróciła podwyżka
- PKO BP wydał pierwsze hipoteki bez WIBOR-u. Od 2027 roku nie będzie już wyboru
- Polacy oddali bankom 55 miliardów przed terminem. Połowa z nich wybiera gorszy wariant
- Za ten sam kredyt kupisz 70 metrów w Śródmieściu albo 113 na Białołęce
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi rekomendacji inwestycyjnej ani doradztwa kredytowego. Notowania wskaźników podano za publicznie dostępnymi zestawieniami: WIBOR 3M na 28 września 2026 roku i WIBOR 6M na 25 września 2026 roku. Wartości wskaźników zmieniają się codziennie. Terminy aktualizacji oprocentowania podano jako typowe rozwiązanie rynkowe, a wiążący jest harmonogram zapisany w konkretnej umowie kredytowej. Wyliczenia rat w tabeli są własne i mają charakter poglądowy: przyjęto kredyt 400 000 zł na 25 lat w ratach równych przy marży 2,0 punktu procentowego, bez uwzględnienia ubezpieczeń, prowizji i innych kosztów. Rzeczywista rata zależy od salda zadłużenia, pozostałego okresu spłaty i warunków umowy. Zdjęcie ilustracyjne: rawpixel, licencja CC0 1.0.
