Cena m² mieszkania rynek wtórny10 629 zł/m²▲ 2,1% r/r
Cena m² mieszkania rynek pierwotny12 086 zł/m²▲ 1,6% r/r

Miasto na Ź: czy w Polsce jest miasto na literę Ź?

Wiktor KasztanowskiPoradniki, Rynek nieruchomości1 godzinę temu23 wyświetleń

Chcesz częściej widzieć treści IleZaMetr.pl w Google?Dodaj nas do ulubionych źródeł→

Miasto na Ź w Polsce nie istnieje. Na 1026 polskich miast (stan na 1 stycznia 2026 roku) żadne nie zaczyna się od tej litery i nie zmieni się to także 1 stycznia 2027 roku, kiedy przybędzie 12 nowych miast. Na Ź zaczyna się za to osiem wsi i osad, a w środku nazwy ma ją dziesięć miast, w tym Łódź. Poniżej pełna odpowiedź z danymi z urzędowego rejestru nazw, wyjaśnienie, dlaczego tak jest, i podpowiedź, co wpisać w Państwach-Miastach, kiedy wypadnie Ź.

REKLAMA

NAJWAŻNIEJSZE W SKRÓCIE

  • Miast na Ź: zero, zarówno w 2026, jak i od 1 stycznia 2027 roku
  • Miejscowości na Ź: 8 samodzielnych (6 wsi, osada i kolonia), np. Źródła, Źrebce, Źlinice
  • Ź w środku nazwy: 10 miast, największe to Łódź (639 890 mieszkańców)
  • Dlaczego: przed samogłoską piszemy „zi”, więc Zielona Góra brzmi na ź, ale stoi pod Z
  • Za granicą: w urzędowym wykazie polskich nazw świata pod Ź nie ma żadnego miasta
  • Do gry: zanim wylosujecie Ź, ustalcie, czy liczą się wsie, bo inaczej rubryka miasto zostaje pusta
Miast na literę Ź0na 1026 miast w Polsce (1.01.2026)
Miejscowości na Ź86 wsi, osada i kolonia (rejestr PRNG)
Miasta z Ź w nazwie10np. Łódź, Czeladź, Rogoźno
Nowe miasta 202712żadne nie zaczyna się na Ź

Czy w Polsce jest miasto na literę Ź?

ODPOWIEDŹ W SKRÓCIE

Nie. W Polsce nie ma ani jednego miasta na literę Ź. Według stanu na 1 stycznia 2026 roku mamy 1026 miast i żadne nie zaczyna się od Ź. W urzędowym rejestrze nazw miejscowości na Ź zaczyna się 21 nazw, ale to wyłącznie wsie, osady, przysiółki i części miejscowości.

Sprawdziliśmy to w dwóch miejscach. Pierwsze to pełny wykaz miast według stanu prawnego na początek 2026 roku: lista alfabetyczna ma sekcje Ć, Ł, Ś i Ż, ale nie ma sekcji Ź. Drugie to Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych prowadzony przez Główny Urząd Geodezji i Kartografii, w którym każda miejscowość ma swój rodzaj (miasto, wieś, osada) i numer z systemu TERYT GUS. Żaden z 21 obiektów na Ź nie ma rodzaju „miasto”.

REKLAMA

Nic nie zmieni się w 2027 roku. Rozporządzenie Rady Ministrów z 29 lipca 2026 roku nadaje status miasta 12 miejscowościom z dniem 1 stycznia 2027 roku. Polska będzie miała wtedy 1038 miast, ale na liście nie ma żadnej nazwy na Ź.

Nowe miasto od 1.01.2027Powiat i województwoLitera
Bakałarzewosuwalski, podlaskieB
Choceńwłocławski, kujawsko-pomorskieC
Czudecstrzyżowski, podkarpackieC
Filipówsuwalski, podlaskieF
Gorzycetarnobrzeski, podkarpackieG
Kazimierz Biskupikoniński, wielkopolskieK
Kobyla Góraostrzeszowski, wielkopolskieK
Mielniksiemiatycki, podlaskieM
Milejówłęczyński, lubelskieM
Rzekuńostrołęcki, mazowieckieR
Wielopole Skrzyńskieropczycko-sędziszowski, podkarpackieW
Żołyniałańcucki, podkarpackieŻ

Źródło: rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1023, § 3).

Jedyna zmiana wśród rzadkich liter dotyczy Ż: dzięki Żołyni liczba miast na Ż wzrośnie z 16 do 17. Pełną listę znajdziesz w naszym zestawieniu miast na literę Ż.

Ile jest miast na Ź, a ile na inne litery

Ź nie jest jedyną literą bez miasta. Z 32 liter polskiego alfabetu aż sześć nie ma żadnego miasta: Ą, Ę, Ń, Ó, Y i Ź. Do tego dochodzą Q, V i X, które w ogóle nie należą do polskiego alfabetu. Dokładnie jedno miasto ma tylko litera Ć.

REKLAMA

Liczba miast na wybrane litery (stan na 1.01.2026)

S 117

K 109

P 83

Ł 24

Ś 17

Ż 16

A 6

Ć 1

Ź 0

Policzone na wykazie 1026 miast według stanu na 1 stycznia 2026 roku. Opracowanie: ilezametr.pl.

LiteraMiastLiteraMiastLiteraMiast
A6Ł24Ś17
B80M63T35
C49N38U9
Ć1O49W60
D38P83Y0
E2R48Z37
F2S117Ź0
G54I11Ż16
H4J34Ą, Ę, Ń, Ó0
K109L40Q, V, X0

Stan na 1 stycznia 2026 roku, razem 1026 miast. Q, V i X nie należą do alfabetu polskiego.

Dla porównania z pozostałych liter z kreską całkiem dobrze wypadają Ł (24 miasta, m.in. Łódź, Łomża, Łowicz), Ś (17) i Ż (16). Z przypadkiem Ć opisanym w artykule o jedynym mieście na literę Ć łączy Ź jedno: obie litery w nagłosie pojawiają się tylko przed spółgłoską, o czym niżej.

Miejscowości na Ź: wsie, osada i kolonia

ODPOWIEDŹ W SKRÓCIE

W Polsce jest 8 samodzielnych miejscowości na Ź: wsie Źlinice, Źrebce, Źrebięta i trzy wsie o nazwie Źródła, osada Źródelnia oraz kolonia Źródła. Najczęstszą nazwą na Ź są właśnie Źródła.

NazwaRodzajGmina, powiatWojewództwo
ŹlinicewieśPrószków, opolskiopolskie
ŹrebcewieśSułów, zamojskilubelskie
ŹrebiętawieśGrabów, łęczyckiłódzkie
ŹródelniaosadaOstrzeszów, ostrzeszowskiwielkopolskie
ŹródławieśMiękinia, średzkidolnośląskie
ŹródławieśTłuchowo, lipnowskikujawsko-pomorskie
ŹródławieśAlwernia, chrzanowskimałopolskie
ŹródłakoloniaPątnów, wieluńskiłódzkie

Źródło: Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych (GUGiK), urzędowe nazwy miejscowości, stan na 29.10.2026.

Pozostałe 13 nazw na Ź z rejestru to tylko części innych miejscowości. Źródło to dzielnice Jaworzna i Wyśmierzyc, Źródelnia leży w granicach Stargardu, a części wsi o nazwie Źródła są m.in. w gminach Zelów, Wieluń, Chmielnik, Złota, Mielec, Czarna i Grodzisko Dolne. W Małopolsce, w gminie Alwernia, wieś Źródła ma do tego dwie części: Źródła Duże i Źródła Małe.

REKLAMA

Uwaga na nazwy, które krążą w internetowych listach, a których w urzędowym rejestrze na Ź nie ma. Przykładem są Żdżary: to wieś na Ż, nie na Ź.

Miasta, które mają Ź w nazwie

Choć żadne miasto nie zaczyna się od Ź, ta litera pojawia się w środku albo na końcu nazwy dziesięciu polskich miast.

MiastoWojewództwoMieszkańcy (GUS, 31.12.2025)
Łódźłódzkie639 890
Kędzierzyn-Koźleopolskie53 140
Czeladźśląskie29 373
Wąbrzeźnokujawsko-pomorskie12 593
Rogoźnowielkopolskie10 674
Koźmin Wielkopolskiwielkopolskie6 002
Kuźnia Raciborskaśląskie4 541
Woźnikiśląskie4 064
Staroźrebymazowieckie2 154 (spis 2021)
Koźminekwielkopolskie1 800

Źródło: GUS, Bank Danych Lokalnych, ludność miast na 31.12.2025. Staroźreby mają prawa miejskie od 1.01.2026, GUS nie podaje jeszcze danych dla miasta, dlatego liczba pochodzi z Narodowego Spisu Powszechnego 2021.

Najciekawszy przypadek to Staroźreby, miasto od 1 stycznia 2026 roku w powiecie płockim. To jedyne polskie miasto, w którym Ź otwiera człon nazwy. Nazwa łączy słowa „stary” i staropolskie „źreb”, które oznaczało dział ziemi albo miarę roli. Łódź ma Ź na samym końcu, więc w grach słownych liczy się jako miasto na Ł.

Dlaczego nie ma miasta na Ź

ODPOWIEDŹ W SKRÓCIE

Powodem jest reguła pisowni, a nie brak głoski. Według zasad Rady Języka Polskiego literą Ź zapisujemy miękkie „ź” tylko przed spółgłoską i na końcu wyrazu. Przed samogłoską piszemy „zi”. Dlatego Zielona Góra, Zielonka czy Ziębice zaczynają się od głoski ź, ale w alfabecie stoją pod Z.

W praktyce słowo zaczynające się od litery Ź musi mieć zaraz po niej spółgłoskę: źle, źródło, źrebię, źrenica, źdźbło, ździebko. Takich wyrazów jest bardzo mało. W słowniku SJP.PL (wersja z września 2026 roku) na Ź zaczyna się 60 haseł pisanych małą literą, czyli około 0,03 procent wszystkich haseł. Prawie wszystkie należą do czterech rodzin: źródło, źrebię, źrenica i źdźbło.

Pierwsza literaLiczba hasełUdział w słowniku
P (najwięcej)27 71514,6%
Ś1 3690,72%
Ż1 1560,61%
Ł1 0530,56%
Ć1230,065%
Y730,038%
Ź600,032%
Ó190,010%
Ę30,002%
Ą20,001%

Źródło: słownik SJP.PL, wersja z 1.09.2026, hasła pisane małą literą (bez nazw własnych). Obliczenia: ilezametr.pl.

Skoro słów na Ź jest garstka, to i nazw miejscowości jest mało. A te, które istnieją, pochodzą od tych samych rdzeni: Źródła i Źródelnia od źródła, Źrebce i Źrebięta od źrebięcia. Żadna z tych osad nie urosła na tyle, żeby dostać prawa miejskie.

REKLAMA

Miasto na Ź w Państwach-Miastach: co wpisać

Popularne zasady gry każą pomijać przy losowaniu Ą, Ę, Ń, Ó, Q, V, X i Y. O Ź zwykle nikt nie wspomina, dlatego ta litera potrafi wypaść, a wtedy rubryka miasto robi się kłopotliwa. Najczęściej gracze rozwiązują to na jeden z trzech sposobów.

1Dopiszcie Ź do liter pomijanychNajprostsze i najuczciwsze wyjście. Skoro nie ma żadnego miasta, nikt nie zdobędzie punktów w tej rubryce, a reszta kategorii też jest bardzo trudna.
2Dopuśćcie każdą miejscowość, nie tylko miastoWtedy pewniakiem są Źródła (kilka wsi o tej nazwie), a do tego Źrebce, Źrebięta, Źlinice i osada Źródelnia. Gracz, który wpisze rzadszą nazwę niż Źródła, zwykle dostaje więcej punktów.
3Umówcie się, że kreska nie ma znaczeniaWtedy Ź traktujecie jak Z i wpisujecie Zabrze, Zamość czy Zakopane. To jednak zmienia grę, więc ustalcie to przed losowaniem, a nie po nim.

Za granicą też nie ma ratunku. W urzędowym wykazie polskich nazw geograficznych świata, przygotowanym przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych, pod literą Ź jest tylko jedna pozycja: Źródła Mojżesza w Egipcie. To źródła, a nie miasto. Dla porównania pod Ć wykaz podaje miasta Ćennaj w Indiach i Ćottogram w Bangladeszu.

Zagadka o 1026 miastach i jednym mieście na jedną literę

W sieci krąży zagadka: „W Polsce jest 1026 miast, ale tylko jedno ma nazwę na literę…”. Wiele osób odpowiada Ź, ale to błąd, bo na Ź nie ma żadnego miasta. Jedyną literą alfabetu, na którą zaczyna się dokładnie jedno miasto, jest Ć, a tym miastem jest Ćmielów w województwie świętokrzyskim (2 702 mieszkańców według GUS na koniec 2025 roku). Podobne pytanie padło kiedyś w teleturnieju „Milionerzy”: najmniej miast spośród liter A, B, C i D ma A, bo tylko sześć.

Najczęstsze pytania

Czy w Polsce jest miasto na literę Ź?

Nie. Wśród 1026 miast w Polsce (stan na 1 stycznia 2026 roku) nie ma żadnego na Ź. Nie pojawi się też od 1 stycznia 2027 roku, bo żadne z 12 nowych miast nie zaczyna się od tej litery.

Ile jest miast na literę Ź?

Zero. Na Ź zaczyna się tylko 8 samodzielnych miejscowości: 6 wsi (Źlinice, Źrebce, Źrebięta i trzy wsie Źródła), osada Źródelnia i kolonia Źródła.

Jaka miejscowość zaczyna się na Ź?

Najpopularniejsza nazwa to Źródła, którą noszą wsie w województwach dolnośląskim, kujawsko-pomorskim i małopolskim oraz kolonia w łódzkim. Inne przykłady to Źrebce w lubelskim, Źrebięta w łódzkim i Źlinice w opolskim.

Dlaczego nie ma polskich miast na Ź?

Bo według zasad pisowni literą Ź zapisujemy głoskę ź tylko przed spółgłoską i na końcu wyrazu. Przed samogłoską piszemy „zi”, dlatego Zielona Góra czy Zielonka zaczynają się od głoski ź, ale pisze się je przez Z.

Jakie miasta mają Ź w nazwie?

Ź występuje w nazwach 10 miast: Łódź, Kędzierzyn-Koźle, Czeladź, Wąbrzeźno, Rogoźno, Koźmin Wielkopolski, Kuźnia Raciborska, Woźniki, Staroźreby i Koźminek.

Co wpisać w Państwach-Miastach na Ź?

Najlepiej umówić się przed grą, że Ź się pomija. Jeśli dopuszczacie wsie, wpiszcie Źródła, Źrebce, Źrebięta albo Źlinice. Miasta na Ź nie ma ani w Polsce, ani w urzędowym wykazie polskich nazw miast świata.

Na jaką literę jest tylko jedno miasto w Polsce?

Na literę Ć. Jedynym miastem na Ć jest Ćmielów w województwie świętokrzyskim. Na Ź, Ą, Ę, Ń, Ó i Y nie ma żadnego miasta.

MIASTA NA INNE LITERY

A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O P Q R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż

Stan na 29 października 2026. Wykaz miast według stanu prawnego na 1 stycznia 2026 roku oraz rozporządzenie Rady Ministrów z 29 lipca 2026 roku (Dz.U. 2026 poz. 1023). Miejscowości: Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych GUGiK. Ludność: GUS, Bank Danych Lokalnych, stan na 31.12.2025. Liczby haseł: słownik SJP.PL. Opracowanie: redakcja ilezametr.pl.

Źródła: wykaz miast w Polsce, Dz.U. 2026 poz. 1023, Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych, Bank Danych Lokalnych GUS, zasady pisowni Rady Języka Polskiego, słownik SJP.PL, wykaz polskich nazw geograficznych świata.

WK
Autor
Redaktor działu danych i statystyki

Odpowiada w IleZaMetr.pl za dane i statystykę. Przelicza liczby mieszkańców polskich miast, zestawia oficjalny bilans GUS z szacunkami opartymi na śladach cyfrowych i buduje rankingi miast według kryteriów, których czytelnicy szukaja w wyszukiwarce. Prowadzi serię list miast oraz teksty demograficzne o aglomeracjach, gęstości zaludnienia i migracjach wewnętrznych.

Artykułów na portalu: 276. Zobacz wszystkie teksty tego autora.

REKLAMA
Sidebar
Loading

Signing-in 3 seconds...

Signing-up 3 seconds...