Cena m² mieszkania rynek wtórny10 629 zł/m²▲ 2,1% r/r
Cena m² mieszkania rynek pierwotny12 086 zł/m²▲ 1,6% r/r

Miasto na Ż: polskie miasta na literę Ż (lista do gry Państwa-Miasta)

Wiktor KasztanowskiPoradniki, Rynek nieruchomości1 miesiąc temu314 wyświetleń

Fot. Adrian Tync, Wikimedia Commons, licencja CC BY-SA 4.0
Chcesz częściej widzieć treści IleZaMetr.pl w Google?Dodaj nas do ulubionych źródeł→

Miasto na Ż większości graczy kojarzy się z jednym słowem: Żywiec. Tymczasem na 1 stycznia 2026 roku w Polsce jest 16 miast na literę Ż, a największym z nich wcale nie jest Żywiec, tylko Żory. Poniżej pełna lista z ludnością według GUS na 31.12.2025, ranking, rozkład na województwa, para Żary i Żagań, którą myli niemal każdy, cztery miasta zaczynające się od „Żar” oraz komplet odpowiedzi na Ż do gry Państwa-Miasta.

REKLAMA

NAJWAŻNIEJSZE W SKRÓCIE

  • Ile miast na Ż: 16, czyli 1,6 procent wszystkich 1026 miast w Polsce
  • Największe: Żory (61 857 mieszkańców), potem Żyrardów i Żary
  • Najmniejsze: Żarnów w łódzkim (1 100 mieszkańców), miasto ponownie od 2024 roku
  • Ciekawostka: Żory to jedyne duże miasto na Ż, które przez 10 lat praktycznie nie straciło mieszkańców
  • Pułapka: Żary i Żagań to dwa różne miasta, oba w lubuskim, oddalone o około 12 km
  • Zmiana od 2027: dojdzie Żołynia w podkarpackim, więc miast na Ż będzie 17, tyle samo co na Ś
Miast na literę Ż16na 1026 miast w Polsce (stan na 1.01.2026)
Największe miasto na ŻŻory61 857 mieszkańców, jedyne miasto na Ż na prawach powiatu
Zaczyna się od „Żar”4Żarki, Żarnów, Żarów i Żary, w czterech różnych województwach
Najmniejsze miasto na ŻŻarnów1 100 mieszkańców, prawa miejskie od 2024 roku

Ile jest miast na literę Ż w Polsce?

ODPOWIEDŹ W SKRÓCIE

  • Liczba: 16 miast na Ż (stan prawny na 1 stycznia 2026 roku), od 1 stycznia 2027 roku 17
  • Trzy największe: Żory (61 857), Żyrardów (38 281), Żary (33 949)
  • Pewniak do gry: Żywiec, który zna każdy, choćby z etykiety piwa
  • Pułapka: Żary i Żagań to sąsiednie miasta w lubuskim, a nie dwie nazwy tego samego miejsca

Ż jest w polskim alfabecie osobną literą, więc Żory czy Żywiec nie trafiają na listę miast na Z (tej jest 37). W rankingu wszystkich liter Ż zajmuje 19. miejsce, tuż za Ś (17 miast). Łącznie w 16 miastach na Ż mieszka 248 525 osób, z czego co czwarta w Żorach.

REKLAMA

Lista się wydłuży. Wśród 12 miejscowości, które mają uzyskać prawa miejskie 1 stycznia 2027 roku, jest Żołynia w powiecie łańcuckim. Będzie to pierwsze miasto na Ż w województwie podkarpackim, a Ż zrówna się wtedy z Ś: obie litery będą miały po 17 miast. Do końca 2026 roku Żołynia jest jednak wsią i w grze się nie liczy.

Powyżej 100 tys.0
50 do 100 tys.1
20 do 50 tys.4
10 do 20 tys.1
5 do 10 tys.5
Poniżej 5 tys.5

Struktura wielkości 16 miast na literę Ż. Pięć dużych miast i jedenaście miasteczek poniżej 13 tys. mieszkańców, prawie bez niczego pośrodku. Opracowanie ilezametr.pl na podstawie danych GUS, stan na 31.12.2025.

Największe miasta na Ż: TOP 10

Dziesięć największych polskich miast na literę Ż według liczby mieszkańców na 31 grudnia 2025 roku. Dla miast w gminach miejsko-wiejskich (Żnin, Żuromin, Żychlin, Żukowo, Żarów) podano ludność samego miasta, bez obszaru wiejskiego gminy.

#MiastoWojewództwoMieszkańcy
1Żoryśląskie61 857
2Żyrardówmazowieckie38 281
3Żarylubuskie33 949
4Żywiecśląskie29 085
5Żagańlubuskie22 800
6Żninkujawsko-pomorskie12 656
7Żurominmazowieckie8 298
8Żychlinłódzkie7 289
9Żukowopomorskie6 723
10Żarówdolnośląskie6 264

Źródło: GUS, Bank Danych Lokalnych, ludność według faktycznego miejsca zamieszkania, stan na 31.12.2025.

Wielka piątka185 972Tylu mieszkańców mają razem Żory, Żyrardów, Żary, Żywiec i Żagań, czyli 75 procent ludności wszystkich miast na Ż. Szóste miasto, Żnin, ma już tylko 12 656.
Żywiec dopiero czwarty29 085Najbardziej znane miasto na Ż ma ponad dwa razy mniej mieszkańców niż Żory i mniej niż Żyrardów czy Żary.

Dziesięć największych miast na Ż (mieszkańcy, 31.12.2025)

Żory 61 857

Żyrardów 38 281

Żary 33 949

Żywiec 29 085

Żagań 22 800

Żnin 12 656

Żuromin 8 298

Żychlin 7 289

Żukowo 6 723

Żarów 6 264

Ciemniejszy słupek: miasta powyżej 20 tys. mieszkańców. Na prawach powiatu są tylko Żory. Źródło: GUS, Bank Danych Lokalnych.

Za pierwszą dziesiątką są Żmigród (6 172), Żarki (4 313) i Żabno (4 061). To nazwy, które przy stole padają rzadko, a każda jest w pełni poprawną odpowiedzią.

Pełna lista miast na literę Ż (16 nazw)

Kompletny, alfabetyczny spis wszystkich polskich miast na Ż z województwem i liczbą mieszkańców. Pogrubiono pierwszą dziesiątkę pod względem ludności.

#MiastoWojewództwoMieszkańcy
1Żabnomałopolskie4 061
2Żagańlubuskie22 800
3Żarkiśląskie4 313
4Żarnówłódzkie1 100
5Żarówdolnośląskie6 264
6Żarylubuskie33 949
7Żelechówmazowieckie3 608
8Żerkówwielkopolskie2 069
9Żmigróddolnośląskie6 172
10Żninkujawsko-pomorskie12 656
11Żoryśląskie61 857
12Żukowopomorskie6 723
13Żurominmazowieckie8 298
14Żychlinłódzkie7 289
15Żyrardówmazowieckie38 281
16Żywiecśląskie29 085

Wykaz miast według stanu na 1 stycznia 2026 roku. Ludność: GUS, Bank Danych Lokalnych, stan na 31.12.2025 (dla gmin miejsko-wiejskich ludność samego miasta).

REKLAMA

Najmniejsze miasta na Ż

Najmniejszy na liście Żarnów (1 100 mieszkańców) to rekordzista innego rodzaju: miastem był w latach 1360 do 1577, potem 1655 do 1662, następnie 1786 do 1870, a po raz czwarty prawa miejskie odzyskał 1 stycznia 2024 roku. Żerków (2 069) w Wielkopolsce zajmuje zaledwie 2,2 km². Więcej o najmniejszych miejscowościach z prawami miejskimi przeczytasz w tekście najmniejsze miasto w Polsce.

#MiastoWojewództwoMieszkańcy
16Żarnówłódzkie1 100
15Żerkówwielkopolskie2 069
14Żelechówmazowieckie3 608
13Żabnomałopolskie4 061
12Żarkiśląskie4 313
11Żmigróddolnośląskie6 172

Numer oznacza miejsce w rankingu 16 miast na Ż według liczby mieszkańców. Źródło: GUS, stan na 31.12.2025.

Miasta na Ż według województw

CIEKAWOSTKA

Miasta na Ż są w 9 z 16 województw. Ani jednego nie ma we wschodniej Polsce: lubelskie, podlaskie, podkarpackie (do końca 2026 roku), świętokrzyskie i warmińsko-mazurskie są puste, podobnie opolskie i zachodniopomorskie. Najwięcej, po trzy, mają śląskie (Żarki, Żory, Żywiec) i mazowieckie (Żelechów, Żuromin, Żyrardów).

Liczba miast na literę Ż w województwach

śląskie 3

mazowieckie 3

dolnośląskie 2

lubuskie 2

łódzkie 2

kujawsko-pomorskie 1

małopolskie 1

pomorskie 1

wielkopolskie 1

Pozostałe siedem województw: 0. Od 1.01.2027 podkarpackie dostanie Żołynię. Opracowanie ilezametr.pl na podstawie wykazu miast w Polsce, stan na 1.01.2026.

Ciekawy jest też podział w parach: lubuskie ma dwa miasta na Ż i oba są sąsiadami (Żary i Żagań), a dolnośląskie ma dwa położone w różnych częściach regionu (Żarów pod Świdnicą i Żmigród na północ od Wrocławia).

Kto rośnie, a kto się wyludnia: zmiana 2021 do 2025

CZEGO NIE MA W INNYCH ZESTAWIENIACH

Porównaliśmy ludność miast na Ż z końca 2021 i końca 2025 roku. Spośród 15 miast, dla których GUS ma oba wyniki, na plusie są tylko dwa: kaszubskie Żukowo (o 60 osób) i Żory (o 18 osób). Pozostałe 13 straciło razem prawie 7 tys. mieszkańców. W Żorach liczba mieszkańców od dekady stoi niemal w miejscu: 61 945 w 2015 roku i 61 857 w 2025.

Zmiana liczby mieszkańców 31.12.2021 do 31.12.2025

Żukowo +0,9% (6 663 do 6 723)

Żory +18 osób (61 839 do 61 857)

Żerków minus 0,4% (2 077 do 2 069)

Żmigród minus 1,5% (6 264 do 6 172)

Żyrardów minus 2,0% (39 069 do 38 281)

Żarki minus 2,1% (4 404 do 4 313)

Żabno minus 2,4% (4 161 do 4 061)

Żuromin minus 3,2% (8 568 do 8 298)

Żywiec minus 3,2% (30 043 do 29 085)

Żarów minus 4,4% (6 551 do 6 264)

Żary minus 4,8% (35 673 do 33 949)

Żnin minus 5,2% (13 349 do 12 656)

Żelechów minus 5,3% (3 808 do 3 608)

Żagań minus 5,5% (24 130 do 22 800)

Żychlin minus 5,9% (7 743 do 7 289)

Ciemne słupki: miasta, które nie straciły mieszkańców. Jasne: spadek. Długość słupka odpowiada skali zmiany procentowej. Na wynik mogą wpływać także zmiany granic miast. Żarnów pominięto, bo prawa miejskie ma od 2024 roku i GUS nie ma dla niego danych za 2021 rok. Źródło: GUS, Bank Danych Lokalnych.

Żukowo leży 19 km od Gdańska i korzysta z bliskości Trójmiasta. Na drugim biegunie są Żychlin, Żagań i Żelechów, które w cztery lata straciły ponad 5 procent mieszkańców. Jak demografia przekłada się na rynek mieszkań, pokazujemy w zestawieniu ceny mieszkań w największych miastach Polski.

REKLAMA

Żary czy Żagań? Para, którą myli prawie każdy

To najczęstszy spór przy literze Ż. Oba miasta leżą w województwie lubuskim, w sąsiednich powiatach (żarskim i żagańskim), w linii prostej dzieli je około 12 km, a nazwy różnią się dwiema literami. A jednak to dwa zupełnie osobne miasta i dwie osobne odpowiedzi w grze.

CechaŻaryŻagań
Mieszkańcy (31.12.2025)33 94922 800
Zmiana od 2015 rokuminus 11,3 procent (z 38 287)minus 13,1 procent (z 26 235)
Gmina wiejska o tej nazwietak, 12 469 mieszkańców (bez miasta)tak, 7 166 mieszkańców (bez miasta)
Z czego słynienajwiększe miasto w polskiej części Łużycobóz jeniecki Stalag Luft III i „Wielka ucieczka” z marca 1944 roku
Pochodzenie nazwyod łużyckiego Žarow, czyli „wypalone miejsce”według jednej z hipotez od staropolskiego „żagwia”, czyli rozpalać

Obie nazwy łączy więc ogień: wypalanie lasu pod osadę. Ta sama hipoteza wiąże się z Żorami, których nazwę wywodzi się od wyżarzania lasów (druga teoria mówi o żurawiu). Uwaga też na historię: tuż po 1945 roku Żary przez krótki czas nazywano m.in. Żarowem, a urzędową nazwę Żary wprowadzono dopiero w maju 1946 roku. Dzisiejszy Żarów to inne miasto, w dolnośląskim.

Pułapki: miasta na Ż, które łatwo pomylić

Żary, Żarów, Żarki i ŻarnówCztery miasta zaczynające się od „Żar” w czterech województwach: Żary w lubuskim (33 949), Żarów w dolnośląskim (6 264), Żarki w śląskim (4 313) i Żarnów w łódzkim (1 100). Każde to osobna odpowiedź.
Żywiec to miasto, nie tylko piwoBrowar Arcyksiążęcy powstał tu w 1856 roku z inicjatywy Albrechta Fryderyka Habsburga. Miasto ma 29 085 mieszkańców i jest czwarte na liście Ż. Jezioro Żywieckie to sztuczny zbiornik na Sole z 1966 roku, który zalał dzielnicę Stary Żywiec.
Żmigród i Nowy ŻmigródŻmigród (6 172) to miasto w dolnośląskim. Nowy Żmigród w powiecie jasielskim był kiedyś miastem, ale dziś jest wsią i siedzibą gminy wiejskiej.
Żołynia przed 2027 rokiemMiastem ma zostać dopiero 1 stycznia 2027 roku. Wpisana w grze w 2026 roku to formalnie wieś, więc ostrożny sędzia jej nie uzna.
Ożarów i Ożarów MazowieckiMają „żar” w środku, ale zaczynają się na O. To częsta pomyłka przy szybkim pisaniu.
Żelazowa WolaMiejsce urodzenia Fryderyka Chopina to wieś w gminie Sochaczew, nie miasto.
Zakopane, Zamość, Zielona GóraTo miasta na Z. Kreska nad literą ma znaczenie, Ż i Z to w polskim alfabecie dwie różne litery.

Miasto na Ż w grze Państwa-Miasta: co wpisać?

Punktacja jest znana: 10 punktów za odpowiedź unikalną, 5 za powtórzoną, 0 za pustą rubrykę. Przy Ż połowa stołu wpisze Żywiec, więc ta odpowiedź prawie zawsze kończy się dzieleniem punktów.

1Runda pierwsza: omiń ŻywiecZamiast najbardziej oczywistej nazwy wpisz Żory albo Żyrardów. Są większe od Żywca, a wpisywane wyraźnie rzadziej.
2Runda druga: rodzina „Żar”Żary, Żarów, Żarki i Żarnów to cztery osobne miasta. Jeśli ktoś wpisze Żary, Ty masz w zapasie trzy kolejne, a do tego Żagań.
3Runda trzecia: małe miastaŻerków, Żelechów, Żabno, Żychlin i Żuromin niemal nigdy nie padają przy stole. Gdy ktoś zaprotestuje, wystarczy pokazać wykaz miast.

CO WPISAĆ NA PUNKTY

Najlepsza pojedyncza odpowiedź na Ż to Żnin: krótka nazwa, prawie 13 tys. mieszkańców i znane w okolicy jezioro, a przy stole pada rzadko. Mocne są też Żukowo, Żychlin i Żmigród. Na pewniaka zostają Żory.

REKLAMA

Państwa-Miasta na Ż: komplet odpowiedzi

Ż należy do najtrudniejszych liter w grze: w rubrykach państwo i stolica nie ma żadnej odpowiedzi. Za to zwierzęta i rośliny na Ż są wyjątkowo wdzięczne.

KategoriaŁatwa odpowiedźNa punkty
PaństwobrakŻadne państwo nie ma polskiej nazwy na Ż.
StolicabrakŻadna stolica państwa nie ma polskiej nazwy na Ż.
Miasto zagraniczneŻytomierz (Ukraina, miasto obwodowe)Żółkiew (Ukraina, obwód lwowski)
Rzeka w Polscebrak powszechnie znanejŻylica (ok. 22 km, lewy dopływ Soły w Beskidach)
Rzeka na świeciebrakHuang He bywa nazywana Żółtą Rzeką, ale urzędowa polska nazwa to Huang He, więc część sędziów jej nie uzna.
Góry, szczytŻar (761 m, Beskid Mały, nad Jeziorem Międzybrodzkim)brak innych powszechnie znanych
JezioroJezioro Żywieckie (zbiornik zaporowy na Sole)Jezioro Żarnowieckie (14,31 km², pomorskie), Jezioro Żnińskie Duże
ImięŻanetaŻaklina
Zwierzężaba, żubr, żyrafażbik, żołna, żuraw
Roślinażonkil, żytożurawina, żywokost, żarnowiec

W rubryce „jezioro” warto ustalić przed grą, czy liczą się zbiorniki zaporowe. Jeśli nie, Jezioro Żywieckie odpada i zostaje naturalne, rynnowe Jezioro Żarnowieckie.

Ciekawostki o miastach na Ż

Miasto od nazwiskaŻyrardów wziął nazwę od Filipa de Girarda, francuskiego wynalazcy maszyny do mechanicznego przędzenia lnu. Prawa miejskie dostał w 1916 roku, a jego XIX-wieczna osada fabryczna jest od 2012 roku pomnikiem historii.
Stolica piwaBrowar w Żywcu jako datę założenia przyjmuje 1856 rok, gdy uwarzono i sprzedano pierwsze piwo. Inicjatorem był arcyksiążę Albrecht Fryderyk Habsburg.
Wielka ucieczkaZ obozu Stalag Luft III w Żaganiu w nocy z 24 na 25 marca 1944 roku tunelem uciekło 76 alianckich lotników. Zbiec udało się tylko trzem.
Haft kaszubskiŻukowo, jedyne rosnące miasto na Ż, jest ośrodkiem żukowskiej szkoły haftu kaszubskiego, której motywy widać w herbie miasta. Prawa miejskie ma od 1989 roku.
  • Żory prawa miejskie mają od 1272 roku, a dziś są jedynym miastem na Ż na prawach powiatu.
  • Żnin ma wąskotorową Żnińską Kolej Powiatową, wybudowaną pod koniec XIX wieku, gdy miasto zostało siedzibą powiatu.
  • Pięć największych miast na Ż (Żory, Żyrardów, Żary, Żywiec, Żagań) skupia trzy czwarte mieszkańców wszystkich miast na tę literę.

Miasto na Ż: najczęściej zadawane pytania

Ile jest miast na literę Ż w Polsce?

W Polsce jest 16 miast na literę Ż (stan na 1 stycznia 2026 roku). To 1,6 procent wszystkich 1026 polskich miast. Od 1 stycznia 2027 roku ma ich być 17, bo prawa miejskie ma uzyskać Żołynia w województwie podkarpackim.

Jakie jest największe miasto na Ż?

Żory w województwie śląskim, które według GUS miały 61 857 mieszkańców na koniec 2025 roku. Drugi jest Żyrardów (38 281), trzecie Żary (33 949). Żywiec z 29 085 mieszkańcami jest dopiero czwarty.

Jakie jest najmniejsze miasto na Ż?

Żarnów w województwie łódzkim, który ma 1 100 mieszkańców (GUS, 31.12.2025). Prawa miejskie odzyskał 1 stycznia 2024 roku. Za nim są Żerków (2 069) i Żelechów (3 608).

Czy Żary i Żagań to to samo miasto?

Nie. To dwa osobne miasta w województwie lubuskim, oddalone o około 12 km. Żary mają 33 949 mieszkańców i są siedzibą powiatu żarskiego, Żagań ma 22 800 mieszkańców i jest siedzibą powiatu żagańskiego.

Które województwo ma najwięcej miast na Ż?

Śląskie i mazowieckie, każde po 3 miasta na Ż. W śląskim są Żarki, Żory i Żywiec, w mazowieckim Żelechów, Żuromin i Żyrardów. Siedem województw nie ma żadnego miasta na Ż.

Czy Żywiec to miasto?

Tak. Żywiec to miasto w województwie śląskim, siedziba powiatu żywieckiego, z 29 085 mieszkańcami (GUS, 31.12.2025). Od 1856 roku działa tu browar, od którego pochodzi znana marka piwa.

Jakie miasto na Ż wpisać w Państwa-Miasta, żeby dostać 10 punktów?

Najlepiej nazwy znane, ale rzadko wpisywane: Żnin, Żukowo, Żychlin, Żmigród albo Żarów. Niemal pewną unikalną odpowiedzią są też najmniejsze miasta: Żarnów, Żerków, Żelechów i Żabno.

Czy jest państwo albo stolica na literę Ż?

Nie. Żadne państwo ani żadna stolica nie ma polskiej nazwy na Ż. Z miast zagranicznych na Ż najłatwiej wpisać Żytomierz albo Żółkiew na Ukrainie.

Zobacz też

MIASTA NA INNE LITERY

A B C Ć D E F G H I J K L Ł M N O P Q R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż

Stan na 5 października 2026. Liczba mieszkańców: Główny Urząd Statystyczny, Bank Danych Lokalnych (zmienna: ludność ogółem, stan na 31.12.2015, 31.12.2021 i 31.12.2025). Wykaz miast według stanu prawnego na 1 stycznia 2026 roku. Opracowanie: redakcja ilezametr.pl.

Źródła: Bank Danych Lokalnych GUS, wykaz miast w Polsce (stan na 1 stycznia 2026 r.), lista nowych miast od 2027 roku, dzieje.pl o historii browaru w Żywcu, Stalag Luft III.

WK
Autor
Redaktor działu danych i statystyki

Odpowiada w IleZaMetr.pl za dane i statystykę. Przelicza liczby mieszkańców polskich miast, zestawia oficjalny bilans GUS z szacunkami opartymi na śladach cyfrowych i buduje rankingi miast według kryteriów, których czytelnicy szukaja w wyszukiwarce. Prowadzi serię list miast oraz teksty demograficzne o aglomeracjach, gęstości zaludnienia i migracjach wewnętrznych.

Artykułów na portalu: 328. Zobacz wszystkie teksty tego autora.

Oferty partnerów

Materiały promocyjne
Reklama
Reklama
Reklama
REKLAMA
Sidebar
Loading

Signing-in 3 seconds...

Signing-up 3 seconds...