Koniec mikrokawalerek. Od kiedy lokal musi mieć minimum 25 m²

Wiktor KasztanowskiRynek nieruchomości3 miesiące temu609 wyświetleń

Minimalna powierzchnia lokalu użytkowego przeznaczonego na pobyt ludzi w budynku mieszkalnym wielorodzinnym wynosi 25 m² od 1 sierpnia 2024 r., a nie od września 2026 r. Limit wprowadził § 56a warunków technicznych, dodany rozporządzeniem Ministra Rozwoju i Technologii z 9 maja 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 726). Data 20 września 2026 r. dotyczy czego innego: przeniesienia całych warunków technicznych do nowego rozporządzenia.

REKLAMA

NAJWAŻNIEJSZE W SKRÓCIE

  • Mieszkanie musi mieć co najmniej 25 m² od 1 stycznia 2018 r. (§ 94 warunków technicznych).
  • Lokal użytkowy na pobyt ludzi w bloku i w budynku zamieszkania zbiorowego musi mieć co najmniej 25 m² od 1 sierpnia 2024 r. (§ 56a, Dz.U. 2024 poz. 726).
  • Wyjątek: lokal mniejszy niż 25 m² można wydzielić na pierwszej albo drugiej kondygnacji nadziemnej, jeżeli ma bezpośrednie wejście z zewnątrz budynku.
  • Przepis nie działa wstecz. Mikrokawalerki wybudowane wcześniej pozostają legalne.
  • 20 września 2026 r. wchodzi nowe rozporządzenie o warunkach technicznych, ale nie zmienia limitu metrażu.

Minimalna powierzchnia lokalu: dwie daty, nie jedna

W obiegu funkcjonuje twierdzenie, że od września 2026 r. każdy nowy lokal w bloku musi mieć 25 m². To skrót myślowy, który miesza dwie zupełnie różne regulacje. Limit metrażu dla lokali użytkowych działa od 1 sierpnia 2024 r. i przez ostatnie dwa lata zdążył już przebudować ofertę deweloperów.

ODPOWIEDŹ W SKRÓCIE

Minimalna powierzchnia mieszkania to 25 m² od 1 stycznia 2018 r., a lokalu użytkowego na pobyt ludzi w bloku, 25 m² od 1 sierpnia 2024 r.

Skąd wzięła się luka, którą zamknął § 56a. Od 1 stycznia 2018 r. minimalna powierzchnia użytkowa mieszkania wynosi 25 m² na podstawie § 94 warunków technicznych. Przepis mówił jednak o mieszkaniach. Deweloperzy sprzedawali więc lokale o powierzchni 14 do 24 m² jako lokale użytkowe: biurowe, magazynowe, a w materiałach sprzedażowych jako apartamenty inwestycyjne albo akademiki. Lokal użytkowy nie miał ograniczenia metrażu.

25 m²Minimum dla mieszkania i dla lokalu użytkowego na pobyt ludzi
1.01.2018Limit dla mieszkań, § 94 warunków technicznych
1.08.2024Limit dla lokali użytkowych, § 56a
14 do 24 m²Metraże mikrolokali sprzedawanych przed zmianą

Podstawa: warunki techniczne oraz rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z 9 maja 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 726). Stan na 31 sierpnia 2026 r.

Od 1 sierpnia 2024 r. obowiązuje paragraf 56a

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z 9 maja 2024 r., opublikowane w Dz.U. 2024 poz. 726, dodało do warunków technicznych § 56a. Objął on wymogiem minimum 25 m² lokale użytkowe przeznaczone na pobyt ludzi w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych oraz w budynkach zamieszkania zbiorowego. Kluczowe są dwa zawężenia: chodzi o lokale na pobyt ludzi i o dwa konkretne typy budynków.

Regulacja jest rozłożona na cztery daty, z których tylko dwie pierwsze już działają.

1.01.2018Minimalna powierzchnia użytkowa mieszkania to 25 m², zgodnie z § 94 warunków technicznych.
1.08.2024Wchodzi § 56a. Limit 25 m² obejmuje lokale użytkowe na pobyt ludzi w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych i zamieszkania zbiorowego.
20.09.2026Nowe rozporządzenie o warunkach technicznych zastępuje akt z 12 kwietnia 2002 r. Limit metrażu pozostaje bez zmian.
1.01.2027Planowane wejście nowelizacji ustawy o własności lokali (UD361), uzależniającej wyodrębnienie lokalu od uchwały rady gminy.
REKLAMA

Kiedy limit 25 m² obowiązuje, a kiedy nie

Sam § 56a zawiera wyjątek i przepis przejściowy. Bez nich łatwo uznać, że każdy mniejszy lokal jest dziś niedopuszczalny, co nie jest prawdą.

ObowiązujeNowy lokal użytkowy na pobyt ludzi w budynku mieszkalnym wielorodzinnym albo w budynku zamieszkania zbiorowego musi mieć co najmniej 25 m².
ObowiązujeNowe mieszkanie musi mieć co najmniej 25 m² powierzchni użytkowej. Ten wymóg działa od 1 stycznia 2018 r.
Nie obowiązujeLokal użytkowy na pierwszej albo drugiej kondygnacji nadziemnej z bezpośrednim wejściem z zewnątrz budynku (§ 56a ust. 2). To furtka dla lokali usługowych w parterach.
Nie obowiązujeBudynki, dla których przed 1 sierpnia 2024 r. wydano pozwolenie na budowę albo dokonano zgłoszenia (§ 56a ust. 3 pkt 2).
Nie obowiązujeMikrokawalerki wybudowane wcześniej. Przepis nie działa wstecz i nie unieważnia istniejących lokali.

Wrzesień 2026 to rekodyfikacja, nie nowy limit

20 września 2026 r. wchodzi w życie nowe rozporządzenie o warunkach technicznych, przygotowane w ramach projektu RCL o numerze 12398903 i nazywane potocznie WT2026. Zastępuje ono rozporządzenie z 12 kwietnia 2002 r., czyli akt, który przez ponad dwie dekady był podstawą projektowania w Polsce.

Dla metrażu lokali nie zmienia się nic. WT2026 nie wprowadza nowego limitu powierzchni, tylko przenosi obowiązujące zasady do nowego aktu prawnego. Zmienia się numeracja paragrafów i układ przepisów, a nie ich treść w tym zakresie.

Zgodnie z § 388 projektu do zamierzeń budowlanych, dla których przed 20 września 2026 r. złożono wniosek, dokonano zgłoszenia albo wydano decyzję, stosuje się przepisy dotychczasowe. Inwestycje w toku prowadzi się więc na starych warunkach technicznych.

Podstawa: projekt rozporządzenia RCL nr 12398903 wraz z § 388 przepisów przejściowych. Stan na 31 sierpnia 2026 r.

Co to znaczy dla kupujących i wynajmujących mikrolokal

Praktyczne skutki różnią się w zależności od tego, po której stronie transakcji stoisz. Poniżej trzy sytuacje, które pojawiają się najczęściej.

RYNEK WTÓRNYMikrolokal zostaje legalnyLokal poniżej 25 m² wybudowany na pozwoleniu sprzed 1 sierpnia 2024 r. zachowuje status prawny. Przed zakupem sprawdź w księdze wieczystej i w zaświadczeniu o samodzielności, czy jest to lokal mieszkalny, czy użytkowy. Od tego zależy stawka podatku od nieruchomości i rozliczenie mediów.
WYNAJMUJĄCYZasób mikrolokali się domknąłNowe budynki nie dostarczą już lokali poniżej 25 m² poza wyjątkiem z pierwszej i drugiej kondygnacji z wejściem z zewnątrz. Podaż ogranicza się do tego, co powstało na starszych pozwoleniach.
DEWELOPERKoniec obejścia przez lokal użytkowySprzedaż lokali o powierzchni 14 do 24 m² jako biurowych, magazynowych, apartamentów inwestycyjnych albo akademików przestała być drogą wokół limitu w momencie, gdy § 56a objął lokale użytkowe na pobyt ludzi.
REKLAMA

Drugi etap: uchwała rady gminy od 2027 roku

Limit metrażu to dopiero pierwszy element regulacji. Drugim jest projekt nowelizacji ustawy o własności lokali, oznaczony jako UD361, z planowanym wejściem w życie 1 stycznia 2027 r.

Projekt zakłada, że wyodrębnienie nowego samodzielnego lokalu będzie wymagać zgodności z zasadami określonymi uchwałą rady gminy. Zmienia to punkt ciężkości: dziś o dopuszczalności lokalu przesądzają warunki techniczne, po zmianie doszedłby lokalny akt prawa miejscowego. Nawet lokal o powierzchni powyżej 25 m² mógłby nie zostać wyodrębniony, jeżeli gmina nie dopuści tego w swojej uchwale.

To wciąż projekt, więc jego treść i data wejścia w życie mogą się zmienić w toku prac legislacyjnych.

Najczęstsze pytania

Czy od września 2026 r. lokal musi mieć minimum 25 m²?

Wymóg 25 m² dla lokali użytkowych na pobyt ludzi obowiązuje od 1 sierpnia 2024 r. Rozporządzenie wchodzące 20 września 2026 r. zastępuje warunki techniczne z 12 kwietnia 2002 r., ale nie wprowadza nowego limitu metrażu.

Od kiedy mieszkanie musi mieć 25 m²?

Od 1 stycznia 2018 r. Minimalną powierzchnię użytkową mieszkania określa § 94 warunków technicznych.

Czy moja kawalerka o powierzchni 18 m² jest legalna?

Tak, jeżeli powstała w budynku, dla którego pozwolenie na budowę wydano albo zgłoszenia dokonano przed 1 sierpnia 2024 r. Przepis nie działa wstecz i nie unieważnia istniejących lokali.

Kiedy można wydzielić lokal mniejszy niż 25 m²?

Zgodnie z § 56a ust. 2 wtedy, gdy lokal użytkowy znajduje się na pierwszej albo drugiej kondygnacji nadziemnej i ma bezpośrednie wejście z zewnątrz budynku.

Jak deweloperzy obchodzili limit przed 2024 rokiem?

Sprzedawali lokale o powierzchni 14 do 24 m² jako lokale użytkowe, biurowe lub magazynowe, a w ofertach opisywali je jako apartamenty inwestycyjne albo akademiki. Lokal użytkowy nie miał wtedy ograniczenia metrażu.

Co zmieni się od 2027 roku?

Projekt UD361 zakłada, że od 1 stycznia 2027 r. wyodrębnienie nowego samodzielnego lokalu będzie wymagać zgodności z zasadami określonymi uchwałą rady gminy. Nawet lokal powyżej 25 m² mógłby nie zostać wyodrębniony, jeśli gmina tego nie dopuści.

Powiązane artykuły: Czy loggia wlicza się do powierzchni mieszkania, Budynek gospodarczy bez pozwolenia, Rękojmia dewelopera.

Artykuł opracowany 31 sierpnia 2026 r. na podstawie warunków technicznych, rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z 9 maja 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 726), projektu rozporządzenia RCL nr 12398903 oraz projektu nowelizacji ustawy o własności lokali (UD361). Rozwiązania opisane jako projekt nie są obowiązującym prawem i mogą się zmienić. Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

WK
Autor
Redaktor działu danych i statystyki

Odpowiada w IleZaMetr.pl za dane i statystykę. Przelicza liczby mieszkańców polskich miast, zestawia oficjalny bilans GUS z szacunkami opartymi na śladach cyfrowych i buduje rankingi miast według kryteriów, których czytelnicy szukaja w wyszukiwarce. Prowadzi serię list miast oraz teksty demograficzne o aglomeracjach, gęstości zaludnienia i migracjach wewnętrznych.

Artykulow na portalu: 189. Ten tekst zaktualizowano 31 sierpnia 2026. Zobacz wszystkie teksty tego autora.

REKLAMA
Obserwuj
Sidebar
Loading

Signing-in 3 seconds...

Signing-up 3 seconds...